โครงการจัดตั้งสถาบันราชภัฏร้อยเอ็ดเป็นโครงการ 1 ใน 5 โครงการสถาบันราชภัฏ เพิ่มในระยะแรกของสำนักงานสภาสถาบันราชภัฏ กระทรวงศึกษาธิการ ในระหว่างปีงบประมาณ 2540 – 2542 โดยมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 29 เมษายน 2540 และมีวัตถุประสงค์ของการจัดตั้งสถาบันราชภัฏร้อยเอ็ดที่มุ่งเน้นให้เกิดการบริการ เพื่อพัฒนาความเป็นเลิศทางวิชาการสร้างบัณฑิตให้เป็นผู้มีความรู้ความสามารถ มีคุณธรรมและจริยธรรม ตลอดจนส่งเสริมปรับปรุงถ่ายทอดเทคโนโลยี รวมทั้งการวิจัยและพัฒนาวิชาการที่เอื้อประโยชน์ต่อท้องถิ่น
คณะศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์ เดิมใช้ชื่อว่า คณะวิทยาการวิชาชีพและคณะวิทยาการศึกษาทั่วไป เป็นหน่วยงานในสถาบันราชภัฏที่จัดตั้งขึ้นแห่งพระราชบัญญัติสถาบันราชภัฏ พ.ศ. 2538 เพื่อทำหน้าที่ในการบริหารและการให้บริการแก่บุคลากร และสนับสนุนงานสอนของสถาบัน ซึ่งก่อตั้งเมื่อปี พ.ศ. 2542 โดยเปิดรับนักศึกษาภาคปกติ แบ่งเป็น 5 สาขาวิชา คือ ภาษาอังกฤษ คอมพิวเตอร์ เทคโนโลยีการเกษตร บริหารธุรกิจ (การตลาด) และการจัดการทั่วไป และเปิดรับนักศึกษา ภาค กศ.ปช แบ่งเป็น 4 สาขาวิชา คือ การประถมศึกษา ภาษาอังกฤษ คณิตศาสตร์ และการจัดการทั่วไป นอกจากนั้นคณะฯ ยังได้รับการประสานงานจากสำนักงานสภาสถาบันราชภัฏให้รับผิดชอบการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนาครูและผู้บริหารประจำการให้ได้รับวุฒิปริญญาตรีทางการศึกษา ซึ่งสมารถตอบสนองและจัดการเรียนการสอนตั้งแต่ปี 2546 เป็นต้นมา.
